Bilim olimpiyatları denince akla gelen ilk isimlerden biri matematik olimpiyatı şampiyonu Mehmet Sönmez. Ülkemizi uluslararası yarışmalarda yıllarca temsil eden Mehmet'in hikâyesini ve kurucusu olduğu eğitim platformu olimpiyat.co (yeni sekmede açılır)'nun nasıl ortaya çıktığını yakından tanıyalım.
Olimpiyat şampiyonluğundan eğitmenliğe: Mehmet Sönmez
Mehmet Sönmez kimdir?
Merhaba ben Mehmet Sönmez, her ne yaparsam en iyisini yapmaya çalışan ve sınırlarını zorlamayı seven bir insanım. 30 yaşındayım, İzmir'de büyüdüm ve şu anda İzmir'de yaşıyorum. Ortaokul ve lise yıllarım matematik olimpiyatlarıyla geçti. 3 defa matematik olimpiyatları milli takımına girmeye hak kazandım ve 2 altın 1 bronz madalya kazanarak ülkemizi başarıyla temsil ettim. Profesyonel olimpiyat hayatımı bitirdiğimde o zamanlar 53.'sü düzenlenen uluslararası matematik olimpiyatı (IMO - International Mathematics Olympiad (yeni sekmede açılır)) tarihindeki gelmiş geçmiş en başarılı 100 yarışmacı arasındaydım. Olimpiyat başarım sonucunda hak kazandığım sınavsız üniversiteye giriş hakkıyla Boğaziçi Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği bölümüne yerleştim ve mezun oldum. 2012 yılından bu yana matematik olimpiyatına yönelik dersler veriyorum ve eğitmenlik yapıyorum. Spor yapmayı, mekanik saatleri, bisikletleri ve legoları çok seviyorum.
Matematik olimpiyatıyla nasıl tanıştın?
Matematik konusundaki ilgim ve yeteneğim, olimpiyatlarla tanışmadan önce ailem ve öğretmenlerim tarafından fark edilmişti. 5. sınıfta, kendisi de bir öğretmen olan annemin yönlendirmesiyle matematik yarışmalarına hazırlanmaya ve katılmaya başladım. Sonrasında okulumun yönlendirmesiyle ulusal TÜBİTAK Matematik Olimpiyatlarıyla (yeni sekmede açılır) tanıştım. Yarışmalarda başarı gösterdikçe olimpiyata daha fazla odaklandım. Milli takıma girmek ve ülkemizi uluslararası yarışmalarda temsil etme fikri en büyük motivasyonum ve hedefim oldu. 6 senelik bir çalışmanın sonucunda ilk defa 10. sınıftayken 6 kişiden oluşan Türkiye Matematik Milli Takımı'na seçildim. İlk katıldığım uluslararası olimpiyatlarda bronz, 11. ve 12. sınıfta ise altın madalya kazanarak ülkemizi başarıyla temsil ettim ve uzun yıllar disiplinle sürdürdüğüm çalışmaların meyvesini somut olarak da aldım.
Olimpiyat sana neler kattı?
Olimpiyat sınavlarına hazırlık sayesinde zihnimi odaklanma ve derin düşünme egzersizinden geçirdim. Başta dağ gibi karşımda duran bir probleme ufak adımlarla nasıl çözüm bulabileceğimi öğrendim; bu da özgüvenimi çok artırdı. Aynı yaklaşımı hayatımın her alanında uygulamaya başladım ve bu bana "bir işi başkası yapabiliyorsa ben de yapabilirim" mentalitesini kazandırdı.
Üniversite hayatım boyunca matematiksel bir ifadeyi anlamak benim için çok kolay oldu ve matematik ağırlıklı derslerde çok rahat ettim. Aynı zamanda satranç seviyem gelişti. Soru çözme kabiliyeti benim kadar olan akranlarımla bir araya geldiğim için onlardan çok şey öğrendim, onlara çok şey öğrettim. Olaylar arasındaki sebep-sonuç ilişkisini çok hızlı kurabildiğimden edebiyat ve tarih derslerinde bile sınıfın parlak öğrencisi oldum. Bilim olimpiyatlarına hazırlanmak, bir ortaokul veya lise öğrencisinin zihnini en fazla geliştirebileceği ve disipline edebileceği uğraşlardan biridir.
Liseden sonra neler yaptın?
Ulusal ve uluslararası düzeyde bilim olimpiyatları ortaokul ve lise seviyelerinde düzenleniyor; yani liseden mezun olduktan sonra artık bu yarışmalara giremiyorsunuz. Bu sebeple 2012 yılında son kez IMO'ya katıldıktan sonra yarışmacı olarak olimpiyat hayatım bitmiş oldu. Açıkçası hedeflerimi gerçekleştirmiş ve senelerdir disiplinli bir şekilde yarışmalara hazırlandığım için biraz da yorulmuştum. Ne yaparsanız yapın, uğraştığınız şeyi dünya standartlarında rekabetçi bir şekilde yapmaya çalıştığınızda o iş hayatınızın önemli bir bölümünü işgal ediyor. Bu yüzden üniversiteye başladıktan sonra yeni hobiler edinmeye, spor yapmaya ve kendime daha fazla zaman ayırmaya başladım.
Güzel bir üniversitede eğitim görmenin en güzel yanlarından biri, çevrenizde birçok tutkulu ve yetenekli insanın olması. Boğaziçi Üniversitesi'nde çok güzel insanlarla tanıştım, birçok sosyal aktiviteye katılıp kendimi daha iyi tanıdım. Problem çözmeye ve özellikle saat, araba gibi mekanik sistemlerin nasıl çalıştığına, söküp takmaya meraklı olduğum için bisikletlere zaten ilgiliydim. Üniversite yıllarımda bisiklet üzerinde daha fazla zaman geçirmeye ve kendimi geliştirmeye başladım. Kısa bir süre profesyonel bisikletçilik yaptım ve yarışlara katıldım. Bisikletin yanında yüzmeye ve koşmaya başladım; en zorlayıcı triatlon yarışmalarından olan IRONMAN 70.3 yarışmasını tamamladım.
Bilim olimpiyatlarına hazırlanırken onlarca öğretmen, üst dönemden arkadaşlarınız ve ülkemizde bilim olimpiyatlarının gelişmesine gönül vermiş birçok insan hayatınıza dokunuyor. Ben de bu sebeple bildiklerimi alt dönemlere aktarmak ve ülkemizin daha başarılı olmasını sağlamak için TÜBİTAK Matematik Olimpiyatlarında eğitimci olarak, Uluslararası Matematik Olimpiyatlarında ise milli takımın başında yardımcı lider olarak görev aldım. Öğretmeyi de çok sevdiğimi fark ettim; 2012 yılından beri TÜBİTAK bünyesinde, İzmir Fen, İzmir Atatürk Lisesi gibi okullarda ve bağımsız olarak olimpiyat dersleri verdim. İlk defa madalya bekleyen veya milli takıma ilk kez hazırlanan bir öğrencinin heyecanını paylaşmak beni çok mutlu ediyor.
olimpiyat.co nasıl ortaya çıktı?
Aslında ilk videolu derslerimi 2013 yılında çekmeye başlamıştım; o zamandan beri ara ara böyle bir platform oluşturmayı düşünüyor fakat gözümde çok büyütüyordum. Bir arkadaşım Teachfluence'tan bahsetti ve incelememi önerdi. Biraz kurcalayınca platform kurma fikri bana daha yapılabilir gelmeye başladı. Senelerdir üniversite derslerinin yükü, sporculuk kariyerim, mutsuz geçen beyaz yaka iş hayatı, yüksek lisans derken geç kaldığım bu projeyi daha fazla geciktirmeden hayata geçirmeye karar verdim.
Olimpiyat konularını ve başarılı bir olimpiyatçı olmayı öğrenmek için ben çok fazla emek, bana inanan ailem ve birçok insan da çok fazla para harcadı. Bu fedakârlıklar sonucunda bu alana dünyada en hâkim kişilerden biri hâline geldim. 10 yılı aşkın ders verme deneyimimde öğrencilerin zorlandıkları ve yanlış yaptıkları birçok şeyi gözlemleyip düzeltmelerine destek oldum. Tüm bu bildiklerimi kalıcı ve erişilebilir bir esere dönüştürmek, ülkemizde bilim olimpiyatlarının gelişmesine katkı sağlamak istiyorum.
olimpiyat.co ile neyi hedefliyorsun?
TÜBİTAK kamplarına hep aynı okullardan öğrenciler geldiğini görüyordum; bunun nedeni, olimpiyat kültürü olan okullardaki öğrencilerin daha iyi eğitim alarak sınavda akranlarına göre daha başarılı olmasıydı. Bu okullar dışında olimpiyatları kazanan pek öğrenci olmadığı için bu alanda herkesin ulaşabileceği dersler hazırlamak istedim.
Olimpiyat eğitimi niş bir alan olduğundan ve ileri seviye bilgiye sahip az sayıda insan bulunduğundan ders almak çok maliyetli. Örneğin ben ortaokuldayken annem 1.5 saatlik bir olimpiyat dersi için bir bilgisayar parası ödemişti. Bu yüzden başarılı bir bilim olimpiyatçısı olmak hem ciddi ve disiplinli bir emeği hem de ciddi bir maddi gücü gerekli kılıyor. Kaliteli olimpiyat eğitimini daha erişilebilir kılmak ve benim sahip olduğum ayrıcalığa sahip olmayan yetenekli, hırslı öğrencilerin de bu alana girmesini kolaylaştırmak istiyorum.
Şu anda bir olimpiyat öğrencisi, kendisiyle aynı yollardan geçmiş bir olimpiyatçıdan yalnızca TÜBİTAK kamplarında ders alabiliyor, çünkü eski olimpiyat öğrencileri herhangi bir kurumda öğretmen olarak görev almıyor. olimpiyat.co sayesinde ülkenin her yanından öğrenciler kendileriyle aynı yollardan geçmiş olimpiyatçılardan ders dinleyebilecekler.
Neden bağımsız bir platform kurmayı tercih ettin?
Geçmişte yurt içinde ve yurt dışında çeşitli kurumlar aracılığıyla olimpiyat dersleri verdim. Bu kurumların çoğu çok varlıklı insanlara hitap ediyor ve emeğinizin karşılığını size tam olarak sunmuyor. Örneğin bir defasında, tesadüf eseri öğrencimin ailesinden benim aldığım ücretin yaklaşık 10 katını istediklerini öğrendim. Pazar yeri modeliyle derslerinizi sunabileceğiniz platformlarda da kullanıcıların alıştığı bir fiyat aralığı var ve genellikle çok kısa, ucuz görünen derslere ilgi oluyor.
Kaliteli ve erişilebilir eğitimler hazırlamak, yalnızca yetkinliğine güvendiğim ve benimle aynı misyona sahip insanlarla çalışmak ve ürettiğimin karşılığını almak için kendi platformumu kurmanın daha doğru olacağına karar verdim.
İleride olimpiyat.co'da neler göreceğiz?
İlk olarak ortaokul matematik birinci aşamaya yönelik bir ders oluşturarak başladım. Sınava az bir zaman kaldığı için verimlilik odaklı ve öğrencinin birinci aşamada yapacağı neti artırmaya yönelik bir içerik hazırladım.
Önümüzdeki sene için ortaokul olimpiyat müfredatını daha kapsamlı anlattığım bir ders de gelecek. Bir öğrenci baştan sona ne gerekiyorsa benim derslerimden öğrenebilecek.
Aynı şekilde lise matematik için de ilk aşama soru çözümleri ve müfredat dersleri yayınlayacağım. İlk aşamadan sonra ikinci aşamaya yönelik müfredat dersleri ve soru çözümleri olacak. Sonrası sürpriz olsun.
Teachfluence'ta en sevdiğin özellikler hangileri oldu?
Teachfluence'ın eğitim tecrübesine sahip bir ekip tarafından geliştirildiği çok belli oluyor. Dersimi oluşturma sürecinde ne zaman aklıma "şöyle bir özellik olsa çok güzel olurdu" diye bir fikir gelse, çoğu zaman sistemde zaten mevcut olduğunu gördüm. Arayüz olarak iyileştirilebilecek şeyler var ama zamanla iyileşir diye düşünüyorum. Genel olarak kullanım kolaylığından ve kapsamlı özelliklerden memnun kaldım. Baştan büyük bir ücret ödemem gerekmemesi de tercih etmemde önemli bir sebep oldu.
Sınav sistemi
Yalnızca ders videosu yüklemenin ötesinde, öğrenciye hem konu anlatmak hem de bilgisini ölçmek için farklı içerik türlerinin olması çok hoşuma gitti. Özellikle birden fazla çoktan seçmeli sorudan oluşan sınavlar oluşturabilmek, öğrenciye birinci aşama sınavına çok benzer formatta bir deneyim yaşatmamı kolaylaştırdı.
Sürükle-bırak web editörü
Bir satır kod yazmadan mevcut şablonlardan en beğendiğimi seçtim ve istediğim kısımları, içerikleri yansıtmak istediğim mesaja göre özelleştirdim. Birkaç saat içinde tam istediğim gibi bir sitem olmuştu. İstediğim her an, başka birine ihtiyaç duymadan panel üzerinden sayfada güncelleme yapıp yayınlayabilmek çok hoş.
Hazır ödeme altyapısı
Ödeme entegrasyonunun hazır olmasını ve dakikalar içinde ödeme almaya başlamayı beklemiyordum. "Acaba bir şeyi mi atladım?" diye düşünürken iyzico'dan gelen onay maili açıkçası beni şaşırttı.
